fa بررسی آناتومی و مورفولوژی دندان‌های پرمولر اول و دوم مندیبل بیماران با استفاده از تصاویر تهیه شده با Cone-beam computed tomography در یک جمعیت ایرانی عمومی general تحقیقی Research <p> <strong> زمینه و هدف: </strong>موفقیت در درمان کانال ریشه نیازمند دانش کامل از آناتومی دندان و مورفولوژی کانال ریشه است. برای دندان‌های پرمولر دایمی مندیبل تنوع زیادی در تعداد و شکل کانال‌ها در هر ریشه، تعداد ریشه‌ها و بروز فیوژن ریشه در منابع گزارش شده است. روش‌های مختلفی برای بررسی آناتومی و مورفولوژی سیستم دندانی استفاده شده است یکی از این روش‌ها استفاده از (CBCT) Cone Beam Computed Tomography است که از محدودیت‌های رادیوگرافی دو بعدی کاسته و اشعه کمتری نسبت به سایر تصویربرداری‌های سه بعدی دارد. هدف از این مطالعه بررسی آناتومی و مورفولوژی دندان‌های پرمولر اول و دوم مندیبل بیماران با استفاده از تصاویر تهیه شده با (CBCT) در یک جمعیت ایرانی بود. </p><p> <strong> روش بررسی: </strong>در این طرح برای بررسی آناتومی و مورفولوژی دندان‌های پرمولر مندیبل از 400 (CBCT) (افراد 20-60 سال) که به دلایل مختلف تهیه شده است، استفاده گردید و دندان‌های موجود در این تصاویر (CBCT) در سه بعد Axial, Coronal, Sagital مورد بررسی قرار گرفتند. طول دندان‌ها، تعداد ریشه‌ها، تعداد کانال‌ها، تایپ کانال‌ها، جهت و میزان انحراف ریشه دندان‌ها و تأثیر جنسیت در هر کدام از موارد مذکور بررسی شدند. برای بررسی تحلیلی از آزمون T داده‌های مستقل استفاده گردید . </p><p> <strong> یافته‌ها: </strong>میانگین طول پرمولر اول و دوم مندیبل به ترتیب 7/22 و 8/22 میلی‌متر به دست آمد. تعداد ریشه‌ها و کانال‌ها در دندان پرمولر اول و دوم مندیبل به ترتیب 4/98% و 2/98% تک ریشه و 3/87% و 1/93% تک کانال بودند. در دندان پرمولر اول و دوم مندیبل میزان بروز تعداد کانال‌ها براساس تقسیم‌بندی ورتوچی به ترتیب تایپ 1 :7/90% و 8/90%، تایپ 2:0/2% و 8/2%، تایپ 3:4/3% و 1/3%، تایپ 4:6/1% و 1/2% و تایپ 5:3/2% و 5/1% بود. در هیچ‌یک از موارد بالا تفاوت آماری معنی‌داری بین دو جنس زن و مرد دیده نشد (001/0> P ). </p><p> <strong> نتیجه‌گیری: </strong>نتایج حاصل از این مطالعه تاکید دارد که دندانپزشک ‌‌می‌تواند اطلاعات ارزشمندی درمورد آناتومی و مورفولوژی کانال‌ها با استفاده از CBCT به دست آورد. </p> <p> <strong> Background and Aims: </strong><strong></strong>Successful root canal therapy requires knowledge of tooth anatomy and root canal morphology. For permanent mandibular premolars, great variety in size, shape and number of roots and root fusion expression has been reported in the literature. There is a wide variety of methods used in studies for evaluating the root canal morphology. One of these methods is Cone-beam Computed tomography (CBCT) that reduces the limitations of two-dimensional X-ray imaging, with less exposure in comparison with other 3D radiographies. Thus, this study was designed to evaluate the differences in the root and canal morphology of permanent mandibular premolars in an Iranian population by means of CBCT images. </p><p> <strong> Materials and Methods: </strong><strong></strong>We searched a database of CBCT scans and evaluated 400 (20-60 years old) patients who met the inclusion criteria and teeth in this images (CBCT) were evaluated in three dimensions (Axial, Coronal and Sagital). Tooth length, number of roots, number of canals, canal type, root curvature and the effect of gender on any of the items mentioned were evaluated. Data were analyzed using T-test. </p><p> <strong> Results: </strong><strong></strong>The average length of the first premolar of mandibular was 22.27 mm and second premolar was 22.28 mm. 98.4% of the first premolar and 98.2% of the second premolar were single root., and 87.3% and 93.1% were single channel. The incidence of number of canals based on vertochy divisions were:type 1: 90.7% and 90.8%, type 0: 2.2% and 2.8%, type 4: 3.3% and 3.1%, type 6: 1.4% and 2.1% and type 3: 2.5% and 1.5% respectively. In any case, there was no significant difference between males and females (P<0.001). </p><p> <strong> Conclusion: </strong><strong></strong>Results indicate that dentists can obtain valuable information about the anatomy and morphology of the root canals using CBCT. </p> آناتومی, مورفولوژی, ریشه, Cone-bean Computed tomography Anatomy, Morphology, Root, Cone-bean Computed tomography 203 210 http://jdm.tums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-25-715&slc_lang=fa&sid=1 Amin Sobhani Mohhsen محسن امین سبحانی No دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران Hasan Razmi حسن رزمی No دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران Mona Sadegh مونا صادق moona851@yahoo.com Yes دانشکده دندانپزشکی دانشگاه علوم پزشکی تهران